У меня есть брат. Это книга брата.Mam brata. To książka mojego brata.

W codziennej mowie rosyjski nie używa do tego czasownika „mieć”. Mówi у + właściciel + есть + rzecz, dosłownie „u mnie jest brat”. Właściciel stoi w dopełniaczu, a dopełniacz mówi też, do kogo coś należy (книга брата, „książka brata”).

W skrócie: у меня есть + rzecz (rzecz zostaje w mianowniku) znaczy „mam”; rzeczownik + dopełniacz (книга брата) pokazuje, do kogo coś należy. Właściciel po у i po rzeczowniku stoi w dopełniaczu.

у меня есть: mówimy, co mamy

Zaimek у + dopełniacz Przykład
я у меня У меня есть брат. (Mam brata.)
ты у тебя У тебя есть машина? (Masz samochód?)
он у него У него есть собака. (Ma psa.)
она у неё У неё есть сестра. (Ma siostrę.)
мы у нас У нас есть дом. (Mamy dom.)
вы у вас У вас есть время? (Macie czas? / Ma Pan czas?)
они у них У них есть дети. (Mają dzieci.)

Po przyimku он, она, они dostają dodatkowe н-: у него, у неё, у них, nigdy ❌ у его. Słowo есть się nie zmienia, a rzecz, którą się ma, zostaje w mianowniku: ✅ У меня есть брат, nigdy ❌ У меня есть брата. Więcej o есть w Łącznik zerowy i egzystencjalne есть w czasie teraźniejszym.

Gdy chodzi o opis, a nie o sam fakt posiadania, есть często się pomija: У меня красная машина. (Mam czerwony samochód.) У него голубые глаза. (Ma niebieskie oczy.) W czasie przeszłym używa się был / была / было / были, zgodnie z rzeczą: У меня была собака. (Miałem psa. / Miałam psa.)

Po polsku mówi się mam brata (czasownik mieć i biernik), a po rosyjsku „u mnie jest brat” z mianownikiem: У меня есть брат, nie ❌ У меня есть брата. Natomiast dopełniacz po rzeczowniku działa podobnie jak w polskim (książka brata, rus. книга брата), z tą samą kolejnością: najpierw rzecz, potem właściciel.

Końcówki dopełniacza liczby pojedynczej

Właściciel po у i właściciel po rzeczowniku mają takie końcówki:

Mianownik Dopełniacz Przykład
rodzaj męski na spółgłoskę брат, дом, друг -а: брата, дома, друга У брата есть машина. (Mój brat ma samochód.)
rodzaj męski na -й, -ь музей, учитель -я: музея, учителя Это машина учителя. (To samochód nauczyciela.)
rodzaj męski na -а, -я папа, дядя, дедушка -ы / -и, jak w rodzaju żeńskim: папы, дяди, дедушки У папы есть машина. (Tata ma samochód.)
rodzaj nijaki na -о письмо -а: письма Это конец письма. (To koniec listu.)
rodzaj nijaki na -е море -я: моря Это берег моря. (To brzeg morza.)
rodzaj żeński na -а мама, сестра -ы: мамы, сестры Это сумка мамы. (To torba mamy.)
rodzaj żeński na -я Аня, неделя -и: Ани, недели У Ани есть собака. (Ania ma psa.)
rodzaj żeński na -ь тетрадь -и: тетради Это страница тетради. (To strona zeszytu.)
na -ия Мария -ии: Марии У Марии есть брат. (Maria ma brata.)

Po г, к, х, ж, ч, ш, щ pisze się -и zamiast -ы: книга → книги, Маша → Маши. Kilka częstych rzeczowników traci samogłoskę: отец → отца, день → дня. W rzeczownikach rodzaju męskiego oznaczających osoby i zwierzęta forma dopełniacza jest też formą biernika, jak w Biernik: rzeczowniki żywotne i zaimki: Я вижу брата.

Właściciel po rzeczowniku

Żeby pokazać, do kogo coś należy, rosyjski stawia właściciela w dopełniaczu po rzeczy, bez przyimka:

  • Это книга брата. (To książka mojego brata.)
  • Это дом мамы. (To dom mamy.)
  • Это машина учителя. (To samochód nauczyciela.)
  • Это комната Ани. (To pokój Ani.)

Najpierw jest rzecz, potem właściciel. Rzecz zachowuje przypadek wymagany w zdaniu, a w dopełniaczu stoi tylko właściciel. Pytanie у кого? (kto ma?) dotyczy właściciela po у: У кого есть собака? — У Ани. Dla „czyj” rosyjski używa чей, co należy do tematu Zaimki dzierżawcze.

Częste błędy

  • ❌ Я есть брат. → ✅ У меня есть брат. (po rosyjsku mówi się „u mnie jest”)
  • ❌ У меня есть брата. → ✅ У меня есть брат. (rzecz, którą się ma, zostaje w mianowniku)
  • ❌ У его есть машина. → ✅ У него есть машина. (н- po przyimku)
  • ❌ Это книга Аня. → ✅ Это книга Ани. (właściciel po rzeczowniku stoi w dopełniaczu)
  • ❌ У Маша есть сестра. → ✅ У Маши есть сестра. (-а zmienia się w -и po ш)

Sprawdź się

Jaka forma pasuje w każdą lukę?

  1. (брат) Это книга ____.
  2. (мама) Это сумка ____.
  3. (Аня) У ____ есть собака.
  4. (он) У ____ есть машина.
  5. (учитель) Это машина ____.
Pokaż odpowiedzi
  1. брата   2. мамы   3. Ани   4. него   5. учителя

Najważniejsze

  • У меня есть + rzecz znaczy „mam”: właściciel po у stoi w dopełniaczu, rzecz zostaje w mianowniku, a есть się nie zmienia.
  • Zaimki mają formy у меня, у тебя, у него, у неё, у нас, у вас, у них, z н- w у него, у неё, у них.
  • Ten sam dopełniacz mówi, do kogo coś należy: najpierw rzecz, potem właściciel (книга брата, дом мамы).
  • Końcówki liczby pojedynczej to -а / -я w rodzaju męskim i nijakim oraz -ы / -и w żeńskim; -и zastępuje -ы po г, к, х, ж, ч, ш, щ.