Interesuję się muzyką. Zajmuję się grafiką. Opiekuję się babcią.我对音乐感兴趣。我从事平面设计。我照顾奶奶。
汉语里,感兴趣的对象和所做的事要靠“对”“从事”“照顾”这样的介词或动词来连接,比如“对音乐感兴趣”。波兰语在这里不用前置词,而是把名词放进工具格(narzędnik)。这个格你在 Jestem studentem 和 piszę długopisem 里已经见过(参见第五格(工具格):职业与“z”(和……一起))。和支配与格的动词(podobać się, pomagać, dziękować)一样,这些动词也要一个一个地记,但只要掌握几个最常用的,就能谈论自己的兴趣和工作了。
简记:interesować się, zajmować się, opiekować się, bawić się 后面,名词用工具格,不需要前置词:Interesuję się muzyką. Zajmuję się sportem. Opiekuję się psem. 问句是 Czym się interesujesz? 和 Czym się zajmujesz?,问人时是 Kim się opiekujesz?
汉语靠介词(“对”)或动词本身来带出对象,波兰语则多半让名词的词尾来承担这个作用(muzyką 的 -ą,sportem 的 -em)。按汉语的习惯加上前置词,就容易出错(❌ Interesuję się w muzyce)。这些动词还带 się:去掉 się 之后,interesować 的意思是“使感兴趣”,音乐就成了主语(Muzyka mnie interesuje.)。
兴趣与活动
| 动词 | 意思 | 例句 |
|---|---|---|
| interesować się | 对……感兴趣 | Interesuję się historią.(我对历史感兴趣。) |
| zajmować się | 从事、负责、照料 | Zajmuję się marketingiem.(我从事市场营销。) |
| pasjonować się | 热衷于 | Pasjonuję się fotografią.(我热衷于摄影。) |
| zachwycać się | 对……赞叹不已 | Zachwycam się tym miastem.(我为这座城市着迷。) |
| opiekować się | 照顾 | Opiekuję się psem.(我照顾这只狗。) |
| bawić się | 玩(某物) | Dzieci bawią się piłką.(孩子们在玩球。) |
| cieszyć się | 享有(好的状态) | Dziadek cieszy się dobrym zdrowiem.(爷爷身体很好。) |
| kierować | 驾驶、领导 | Kieruję zespołem.(我带领一个团队。) |
最常用的两个问句:
- Czym się interesujesz?(你对什么感兴趣?)Interesuję się sportem i muzyką.
- Czym się zajmujesz?(你做什么?)Zajmuję się projektowaniem.(我做设计。)这也是询问别人职业的日常说法。
关于个别动词的几点说明:
- zajmować się 有两种常见用法:工作中或某个领域里所做的事(Zajmuję się grafiką.),以及照料某人或某物(Babcia zajmuje się dziećmi.)。要说自己在学一门语言,用 uczyć się(Uczę się polskiego.)。
- cieszyć się + 工具格表示“享有”(cieszyć się zdrowiem, popularnością)。表示“为某事高兴”时,波兰语用 z + 属格:Cieszę się z prezentu.(我为这份礼物高兴。)后面接从句时用 że:Cieszę się, że jesteś.
- bawić się 也表示“玩得开心”:Dobrze się bawimy.(我们玩得很开心。)
- kierować 不带 się:kierować samochodem(开车),kierować firmą(管理公司)。
表中除 kierować 以外的动词都带 się,而且否定之后仍然用工具格:Nie interesuję się sportem.(我对体育不感兴趣。)
成为某人:zostać 和 stać się
表示“成为”的动词和 być 一样要求工具格:Chcę zostać lekarzem.(我想成为医生。)Anna została nauczycielką.(安娜成了老师。)Marek stał się dobrym kolegą.(马雷克成了好朋友。)Zostać 还有“留下”的意思(Zostaję w domu.),只有第一种意思后面才跟工具格的名词。
być 之后的用法同 A1 的那一课:Jestem studentem. Będę lekarzem. 用 jako(作为)时,名词仍用主格:Pracuję jako kelner.
动作与气味
有几个动词,其身体部位或气味不带任何前置词,直接用工具格:
| 波兰语 | 汉语 |
|---|---|
| kiwać głową | 点头 |
| kręcić głową | 摇头 |
| machać ręką | 挥手 |
| pachnieć kawą | 有咖啡的香味 |
Kiwam głową, bo się zgadzam.(我点头,因为我同意。)W kuchni pachnie kawą.(厨房里有咖啡的香味。)
这些动词后面的形式
工具格的词尾你已经学过了:
| 主格 | 工具格 | |
|---|---|---|
| 阳性 | sport, pies, projekt | -em(sportem, psem, projektem) |
| 以 -a 结尾的阴性 | muzyka, fotografia | -ą(muzyką, fotografią) |
| 复数 | filmy, dzieci, ludzie | -ami(filmami),也有几个不规则形式(dziećmi, ludźmi) |
| 形容词,阳性、中性 | nowy projekt | -ym / -im(nowym projektem) |
| 形容词,阴性 | polska muzyka | -ą(polską muzyką) |
| 形容词,复数 | stare filmy | -ymi / -imi(starymi filmami) |
完整的表见第五格(工具格):职业与“z”(和……一起)和第五格(工具格):复数形式。名词前面的形容词或限定词也要跟着变:Interesuję się polską muzyką. Zajmuję się nowym projektem. Bawię się tą grą.
疑问词和代词要当作整个词来记:
| 主格 | 工具格 | 例句 |
|---|---|---|
| co | czym | Czym się interesujesz? |
| to | tym | Interesuję się tym.(我对这个感兴趣。) |
| kto | kim | Kim się opiekujesz?(你在照顾谁?) |
| on / ono | nim | Opiekuję się nim.(我照顾他。) |
| ona | nią | Opiekuję się nią.(我照顾她。) |
| oni / one | nimi | Opiekuję się nimi.(我照顾他们。) |
在问句里,się 常常跟在疑问词后面(Czym się zajmujesz?),在陈述句里通常紧跟动词(Zajmuję się grafiką.)。代词见斜格人称代词(mnie, mi, go, jemu, z nim)。
常见错误
- ❌ Interesuję się muzyka. → ✅ Interesuję się muzyką.(工具格里 -a 变成 -ą)
- ❌ Interesuję się w muzyce. / Interesuję się o muzykę. → ✅ Interesuję się muzyką.(不用前置词,只靠词尾)
- ❌ Interesuję muzyką. → ✅ Interesuję się muzyką.(动词需要 się)
- ❌ Zajmuję się z dziećmi. → ✅ Zajmuję się dziećmi.(不加 z,名词本身就带有意思)
- ❌ Nie interesuję się sportu. → ✅ Nie interesuję się sportem.(nie 之后仍用工具格)
- ❌ Chcę zostać lekarz. → ✅ Chcę zostać lekarzem.
- ❌ Interesuję się to. → ✅ Interesuję się tym.
小测验
每个空格应该填哪个形式?
- Interesuję się ___.(muzyka)
- Babcia opiekuje się ___.(dzieci)
- Zajmuję się ___ ___.(nowy projekt)
- Dzieci bawią się ___.(piłka)
- Chcę zostać ___.(lekarz)
- Opiekuję się ___.(ona)
- Interesuję się ___.(to)
查看答案
- muzyką 2. dziećmi 3. nowym projektem 4. piłką 5. lekarzem 6. nią 7. tym
想马上练一练吗?
要点
- Interesować się, zajmować się, opiekować się, bawić się, zachwycać się, pasjonować się 要求工具格,不带前置词:Interesuję się muzyką. Zajmuję się sportem.
- 问句是 Czym się interesujesz? 和 Czym się zajmujesz?(问人用 Kim?)。nie 之后仍用工具格。
- Zostać 和 stać się(成为)和 być 一样要求工具格:Chcę zostać lekarzem. 表示“留下”的 zostać 则不然。
- Cieszyć się + 工具格是“享有”(zdrowiem),cieszyć się z + 属格是“为……高兴”(z prezentu)。
- 一些表示动作和气味的动词也要求工具格:kiwać głową, machać ręką, pachnieć kawą。
- 形容词和限定词随名词一起变化:polską muzyką, nowym projektem, tym。代词是 czym, tym, kim, nim, nią, nimi。