W poniedziałek mam lekcję, piątego maja mam urodziny, a w 2020 roku mieszkałem w Krakowie.月曜日に授業があり、5月5日は私の誕生日で、2020年にはクラクフに住んでいました。
ポーランド語には、何かがいつ起こるかを言うための短い型がいくつかあり、それぞれ決まった格を求めます。曜日は w + 対格(w poniedziałek)、月と年は w + 前置格(w maju, w 2020 roku)、日付は前置詞のない生格(piątego maja)、季節は造格(latem)です。この型を使えば、どんな出来事もカレンダーの上に置けます。序数は 序数(pierwszy, drugi, trzeci...)、時刻は 時刻の言い方 で扱います。
ひとことで: 曜日は w + 対格(w poniedziałek)、月と年は w + 前置格(w maju, w 2020 roku)、日付は前置詞なしの生格(piątego maja)、季節は造格(latem)です。
日本語は「2020年5月5日」のように年・月・日の順に言い、「に」を付けます。ポーランド語は日・月・年の順(piątego maja 2025 roku)で、「に」の代わりに格を使います。曜日には w + 対格、月と年には w + 前置格、日付には前置詞のない生格を使います。
曜日
「〜曜日に」と言うときは w + 対格を使います。wt の前では we と言います:we wtorek。「今日は何曜日ですか」は Jaki dziś jest dzień? で、答えは主格です:Dziś jest środa.
| 曜日 | 〜曜日に(w + 対格) | 意味 |
|---|---|---|
| poniedziałek | w poniedziałek | 月曜日 |
| wtorek | we wtorek | 火曜日 |
| środa | w środę | 水曜日 |
| czwartek | w czwartek | 木曜日 |
| piątek | w piątek | 金曜日 |
| sobota | w sobotę | 土曜日 |
| niedziela | w niedzielę | 日曜日 |
- W poniedziałek mam lekcję polskiego.(月曜日にポーランド語の授業があります。)
- We wtorek idę do lekarza.(火曜日に医者に行きます。)
- W sobotę nie pracuję.(土曜日は仕事をしません。)
- W niedzielę odwiedzam babcię.(日曜日に祖母を訪ねます。)
毎週くり返すことには対格の複数形を使います:w poniedziałki(毎週月曜日に)、we wtorki(毎週火曜日に)。Co poniedziałek は「毎週月曜日」、w weekend は「週末に」という意味です。
- W piątki gram w piłkę.(毎週金曜日にサッカーをします。)
「先週の」「来週の」金曜日と言うには、曜日の前に zeszły または przyszły を置きます。形容詞は曜日に合わせます。zeszły piątek(男性)ですが、przyszłą sobotę(女性の対格、-ą)です:
- W zeszły piątek byłem w kinie.(先週の金曜日に映画を見に行きました。)
- W przyszłą sobotę jedziemy do Gdańska.(来週の土曜日にグダンスクへ行きます。)
月
月の名前も小文字で書きます。大切な形は二つあります。日付の中で使う生格(piątego maja)と、「何月に」に答える前置格で、前に w を置きます(w maju)。一部の語の前では w ではなく we と言います:we wrześniu。
| 月 | 日付の中(生格) | 何月に?(w + 前置格) | 意味 |
|---|---|---|---|
| styczeń | stycznia | w styczniu | 1月 |
| luty | lutego | w lutym | 2月 |
| marzec | marca | w marcu | 3月 |
| kwiecień | kwietnia | w kwietniu | 4月 |
| maj | maja | w maju | 5月 |
| czerwiec | czerwca | w czerwcu | 6月 |
| lipiec | lipca | w lipcu | 7月 |
| sierpień | sierpnia | w sierpniu | 8月 |
| wrzesień | września | we wrześniu | 9月 |
| październik | października | w październiku | 10月 |
| listopad | listopada | w listopadzie | 11月 |
| grudzień | grudnia | w grudniu | 12月 |
例:
- W maju jest ciepło.(5月は暖かいです。)
- We wrześniu zaczyna się szkoła.(9月に学校が始まります。)
- Moje urodziny są w lutym.(私の誕生日は2月です。)
日付
序数のつくり方(piąty、dwudziesty pierwszy)は 序数(pierwszy, drugi, trzeci...) で説明しています。ここでは、日付にどの形が必要かを見ます。今日の日付のたずね方は二通りあり、答えは問いに従います。Który dziś jest? のあとは主格、Którego dziś mamy? のあとは生格です:
- Który dziś jest? — Dziś jest piąty maja.(今日は何日ですか。今日は5月5日です。)
- Którego dziś mamy? — Dziś mamy piątego maja.(今日は何日ですか。今日は5月5日です。)
「〜日に」と言うときは、序数も月もともに生格で、前置詞は使いません(❌ w piątego maja ではありません)。日付は「何日に?」という問いに答えるもので、それが生格です:
- Mam urodziny piątego maja.(私の誕生日は5月5日です。)
- Egzamin jest trzeciego marca.(試験は3月3日です。)
- Wracam piętnastego listopada.(11月15日に戻ります。)
どの日付も同じ型で、生格の序数と生格の月でできています:
- 1 stycznia → pierwszego stycznia
- 8 marca → ósmego marca
- 21 czerwca → dwudziestego pierwszego czerwca
- 31 grudnia → trzydziestego pierwszego grudnia
日付は日から先に書きます:5 maja 2025 r. または 05.05.2025。日付のあとに年を言うときは、日付全体が生格のままなので、年は生格の序数に roku を付けた形になります:
- Urodziłem się trzeciego marca tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątego roku.(私は1990年3月3日に生まれました。)
年
「〜年に」と言うときは w + 前置格を使います。数の最後の語は序数で、そのあとに rok が続き、どちらも前置格です。書くときは数字だけ(w 2020 roku)ですが、読むときは数全体を言います。千の位と百の位は基数のまま(基数 20〜1000 を参照)で、十の位と一の位は序数です(序数(pierwszy, drugi, trzeci...) を参照):
- w 2020 roku → w dwa tysiące dwudziestym roku
- w 1999 roku → w tysiąc dziewięćset dziewięćdziesiątym dziewiątym roku
問い方は W którym roku…?(何年に?)です:
- Urodziłem się w 1990 roku.(私は1990年に生まれました。)
- W którym roku skończyłeś szkołę? — W dwa tysiące dziesiątym roku.(何年に学校を卒業しましたか。2010年です。)
季節
「春に、夏に……」は造格で表し、前置詞は使いません:
| 季節 | 〜に(造格) | 意味 |
|---|---|---|
| wiosna | wiosną | 春 |
| lato | latem | 夏 |
| jesień | jesienią | 秋 |
| zima | zimą | 冬 |
- Latem jeździmy nad morze.(夏には海に行きます。)
- Zimą często pada śnieg.(冬はよく雪が降ります。)
- Jesienią jest chłodno.(秋は涼しいです。)
今日、明日、先週、来年
今日の前後の日を表す語に前置詞は要りません:
| 語 | 意味 |
|---|---|
| przedwczoraj | 一昨日 |
| wczoraj | 昨日 |
| dziś / dzisiaj | 今日 |
| jutro | 明日 |
| pojutrze | 明後日 |
- Wczoraj byłem w pracy, a jutro mam wolne.(昨日は仕事でしたが、明日は休みです。)
週・月・年の「今〜」「先〜」「来〜」は、w + 形容詞と名詞の前置格で表します(tydzień, miesiąc, rok は男性名詞なので、形容詞は -ym で終わります):
| 今〜 | 先〜 | 来〜 | |
|---|---|---|---|
| 週 | w tym tygodniu | w zeszłym tygodniu | w przyszłym tygodniu |
| 月 | w tym miesiącu | w zeszłym miesiącu | w przyszłym miesiącu |
| 年 | w tym roku | w zeszłym roku | w przyszłym roku |
- W przyszłym tygodniu jadę do Poznania.(来週ポズナンへ行きます。)
- W tym roku uczę się polskiego.(今年はポーランド語を勉強しています。)
頻度を言うには、co + 対格(「毎〜」)または codziennie(「毎日」)を使います:
- codziennie(毎日)
- co tydzień(毎週)
- co miesiąc(毎月)
- Ćwiczę codziennie.(毎日練習します。)
- Mamy lekcję co tydzień.(毎週授業があります。)
一つの文に曜日・時刻・時間帯が入るときは、この順に並べます。時刻の言い方は 時刻の言い方 のとおりです:
- W piątek o siódmej wieczorem idziemy do kina.(金曜日の夜7時に映画を見に行きます。)
いつ? まとめ
| いつ? | 型 | 例 |
|---|---|---|
| 曜日 | w + 対格 | w poniedziałek |
| 月 | w + 前置格 | w maju |
| 年 | w + 前置格 | w 2020 roku |
| 日付 | 生格、前置詞なし | piątego maja |
| 季節 | 造格、前置詞なし | latem |
| 今〜・先〜・来〜の週、月、年 | w + 前置格 | w przyszłym tygodniu |
| 先〜・来〜の曜日 | w + 対格 | w zeszły piątek |
「どのくらいの間」「〜後に」「〜前に」「〜から〜まで」(przez, za, na, temu, od … do)は 時間の表現:za, przez, na, temu, od … do を参照してください。
よくある間違い
- ❌ w poniedziałku → ✅ w poniedziałek(曜日は w のあとで対格にし、前置格にはしない)
- ❌ w maj → ✅ w maju(月は前置格)
- ❌ w wrześniu → ✅ we wrześniu(wrześniu の前では w ではなく we)
- ❌ Mam urodziny piąty maja. → ✅ Mam urodziny piątego maja.(日付は「何日に?」に答えるので、序数は生格)
- ❌ w piątego maja → ✅ piątego maja(日付には前置詞を付けない)
- ❌ w 2020 rok → ✅ w 2020 roku(年は前置格で、rok も同じ)
- ❌ w lato → ✅ latem(季節は造格で、w は付けない)
- ❌ w zeszły tygodniu → ✅ w zeszłym tygodniu(形容詞は前置格で tydzień に合わせる:-ym)
かんたんチェック
正しい表現を入れてください。
- ___ mam lekcję.(月曜日に)
- Spotykamy się ___.(火曜日に)
- ___ jest ciepło.(5月に)
- ___ często pada śnieg.(冬に)
- Mam urodziny ___.(3月3日に)
- Wyjeżdżam ___.(来週)
- Byłem tam ___.(9月に)
- Skończyłem szkołę w dwa tysiące ___ roku.(2021年)
答えを見る
- W poniedziałek 2. we wtorek 3. W maju 4. Zimą 5. trzeciego marca 6. w przyszłym tygodniu 7. we wrześniu 8. dwudziestym pierwszym
さっそく使ってみませんか?
- スマホで声に出してみる — Android アプリでは、あなたのレベルに合った新しい単語が毎日届き、どんな話題でもやさしい添削つきでおしゃべりできます。
- 短いエクササイズを試す — チューターが、学んでいるテーマに合わせて練習を組み立てます。 練習を始める →
- 自分の文章をチェックする — 何か書いてみると、より自然になる言い方が見つかります。 文法チェッカーを試す →
ポイント
- 曜日:w + 対格:w poniedziałek, we wtorek, w środę。くり返しには対格の複数形:w piątki。
- 月:w + 前置格:w maju, we wrześniu。日付の中では月は生格(maja)。
- 日付は生格の序数 + 生格の月で、前置詞なし:piątego maja。問いは Który dziś jest? または Którego dziś mamy?
- 年:w + 前置格で、最後の数は序数:w dwa tysiące dwudziestym roku。
- 季節:造格で前置詞なし:wiosną, latem, jesienią, zimą。
- 週・月・年の「今〜、先〜、来〜」:w tym / zeszłym / przyszłym tygodniu(前置格)。曜日なら w zeszły piątek(対格)。
- 順序は曜日、時刻、時間帯(w piątek o siódmej wieczorem)で、曜日と月は小文字で書きます。期間の表し方は 時間の表現:za, przez, na, temu, od … do にあります。