Za tydzień jadę do Krakowa na trzy dni, uczę się polskiego od roku, a dwa lata temu nie znałem ani słowa.一週間後に三日間クラクフへ行きます。ポーランド語は勉強して一年になり、二年前には一言も知りませんでした。

ポーランド語には、時間の幅を表すための小さく整った語のセットがあります。「一週間後」には za、「二時間(の間)」には przez、「予定された一週間」には na、「〜前」には temu、「〜から」には od です。それぞれがどんな問いに答えるかが分かれば、あとは名詞の格を選ぶだけです。曜日と日付は 曜日・日付・時の表現(w poniedziałek, w 2020 roku)、時刻は 時刻の言い方(Która jest godzina?) で扱っています。

ポイント:za + 対格=「〜後に」(今から数えて)、przez + 対格=「〜の間」(どのくらい続くか)、na + 対格=「〜の予定で」(あらかじめ決めた期間)、時間の表現 + temu=「〜前」、od + 生格=「〜から」、od … do + 生格=「〜から〜まで」。

日本語の「二年前」は、ポーランド語の dwa lata temu と同じ順序で、「前」にあたる語が時間の表現の後ろに来ます。「一週間後」は za tydzień、「一か月の予定で」は na miesiąc にあたります。違いは「〜している」の使い方です。日本語は「ここに二年住んでいる」のように、期間の後に現在形を置いてずっと続いていることを表しますが、ポーランド語では od + 生格と単純現在形を使います(Mieszkam tu od dwóch lat)。「二時間読んだ」のような「〜間」は、ポーランド語では przez にあたり、日常会話では省くこともよくあります。

どのくらいの間? przez + 対格

Przez + 対格 は、何かがどのくらい続いたか、続くかを表します。動詞が続いていく動作を表すので、たいてい未完了体の動詞と一緒に使います(過去形におけるアスペクト(czytałem – przeczytałem) を参照):

  • Czytałem przez godzinę.(一時間読みました。)
  • Mieszkałem w Warszawie przez trzy lata.(ワルシャワに三年住んでいました。)
  • Czekałem na ciebie przez cały dzień.(一日中あなたを待っていました。)
  • Będę w Polsce przez cały miesiąc.(ポーランドには一か月まるごと滞在します。)

名詞は対格になるので、女性名詞は形が変わります(godzina → godzinę、noc は noc のまま)。ここで使う男性名詞と中性名詞の時間語は主格と同じ形です(tydzień、rok)。数詞の後の名詞は、基数の後の名詞(1, 2〜4, 5以上) のふつうの規則に従います:

przez + 対格 意味
przez godzinę 一時間(の間)
przez dwie godziny 二時間(の間)
przez pięć dni 五日間
przez cały dzień 一日中
przez całą noc 一晩中
przez całe lato 夏の間ずっと

cały(「まる〜」)は名詞に合わせて形が変わります。日常会話では、数の前の przez を省くことがよくあります:Czekałem godzinę.

予定された期間:na + 対格

Na + 対格 は、あらかじめ決めた期間を表します。どのくらい出かけるか、どのくらい借りるか、どのくらい有効かなどです。出発・移動・賃貸・授与を表す動詞と一緒に使います:

  • Jadę do Krakowa na trzy dni.(三日間の予定でクラクフへ行きます。)
  • Wyjeżdżam na tydzień.(一週間の予定で出かけます。)
  • Wynająłem mieszkanie na rok.(アパートを一年間借りました。)
  • Mam wizę na miesiąc.(一か月有効のビザを持っています。)

比べてみましょう。Byłem w Krakowie przez trzy dni. は滞在が実際にどのくらい続いたかを表し、Jadę do Krakowa na trzy dni. は滞在がどのくらいの予定かを表します。

〜後に(今から):za + 対格

Za + 対格 は、話している時点から数えて、どのくらい後に何かが起こるかを表します:

  • Wrócę za dwie godziny.(二時間後に戻ります。)
  • Za tydzień mam egzamin.(一週間後に試験があります。)
  • Pociąg odjeżdża za pięć minut.(電車は五分後に出ます。)
  • Za chwilę będę gotowy.(もうすぐ準備ができます。)

時計の時刻に付く za は別の型です(za dziesięć czwarta=「四時十分前」)。時刻の言い方(Która jest godzina?) で扱っています。za を使う未来の出来事には、完了体の動詞がよく使われます(未来形:完了体(単純未来) を参照)。

ある期間の以内には w ciągu + 生格 です。Za godzinę は「今から一時間後」、w ciągu godziny は「一時間が過ぎる前のどこかで」という意味です:

  • Zrobię to za godzinę.(一時間後にそれをします。)
  • Zrobię to w ciągu godziny.(一時間以内にそれをします。)
  • Odpowiem w ciągu dwóch dni.(二日以内に返事をします。)

〜前:時間の表現 + temu

Temu は「〜前」という意味で、時間の表現の後ろに置きます。名詞が単独なら対格になり(godzinę temu)、数詞の後では通常の規則に従い、動詞はたいてい過去形です:

  • Przyjechałem do Polski dwa lata temu.(二年前にポーランドに来ました。)
  • Poznałem ją trzy lata temu.(三年前に彼女と知り合いました。)
  • Dzwonił godzinę temu.(彼は一時間前に電話してきました。)
  • Kupiłem to dawno temu.(それはずっと前に買いました。)
時間の表現 + temu 意味
minutę temu 一分前
godzinę temu 一時間前
dwie godziny temu 二時間前
tydzień temu 一週間前
dwa lata temu 二年前
pięć lat temu 五年前
dawno temu ずっと前

数詞の後の名詞は przez の後と同じ規則に従います:dwie godziny、でも pięć godzin(基数の後の名詞(1, 2〜4, 5以上) を参照)。

〜から:od + 生格

Od + 生格 は、ある時点から、または過去に始まって今も続いている期間を表します。ここではポーランド語は英語の現在完了のような特別な形ではなく単純現在形を使います:

  • Mieszkam tu od dwóch lat.(ここに二年住んでいます。)
  • Uczę się polskiego od roku.(ポーランド語を一年勉強しています。)
  • Czekam od godziny.(一時間待っています。)
  • Pracuję tu od poniedziałku.(月曜日からここで働いています。)
時間 od + 生格
rok od roku
dwa lata od dwóch lat
pięć lat od pięciu lat
godzina od godziny
dwie godziny od dwóch godzin
tydzień od tygodnia
poniedziałek od poniedziałku
rano od rana

しばらくの間起こっていないことには、ポーランド語は od と過去形を使います:

  • Nie widziałem go od roku.(一年間彼に会っていません。)

〜から〜まで:od … do

Od … do + 生格(両方とも)は、期間の始まりと終わりを表します。do + 生格だけなら「〜まで」の意味です:

  • Pracuję od poniedziałku do piątku, od ósmej do czwartej.(月曜日から金曜日まで、八時から四時まで働いています。)
  • Mam urlop od pierwszego do piętnastego sierpnia.(休暇は8月1日から15日までです。)
  • Uczę się tu od maja do września.(5月から9月までここで勉強しています。)
  • Zostaję do piątku.(金曜日までいます。)

時刻と日付は生格になります(時刻の言い方(Która jest godzina?)、序数(pierwszy, drugi, trzeci...) を参照)。zanim や kiedy を使う節全体は 時の従属節(gdy, kiedy, jak, zanim, dopóki) で扱っています。

どれを使う? まとめ

問い 型 例
どのくらい続いた? przez + 対格 przez godzinę
あらかじめ決めた期間は? na + 対格 na tydzień
今からどのくらい後? za + 対格 za godzinę
どのくらい以内に? w ciągu + 生格 w ciągu godziny
どのくらい前? 時間の表現 + temu dwa lata temu
いつから(今まで)? od + 生格 od dwóch lat
いつからいつまで、いつまで? od … do + 生格 od ósmej do czwartej

よくある間違い

  • ❌ temu dwa lata → ✅ dwa lata temu(temu は時間の表現の後ろに置く)
  • ❌ pięć godziny temu → ✅ pięć godzin temu(5以上の数の後では名詞は複数生格になる)
  • ❌ Czekam od godzinę. → ✅ Czekam od godziny.(od は生格を要求する)
  • ❌ Mieszkam tu od dwa lata. → ✅ Mieszkam tu od dwóch lat.(数詞も名詞もどちらも生格になる)
  • ❌ Czytałem na godzinę. → ✅ Czytałem przez godzinę.(na はあらかじめ決めた期間に使う(wyjeżdżam na godzinę のように))

かんたんチェック

正しい語を入れてください。

  1. Wyjeżdżam ___ tydzień.(一週間の予定で)
  2. Pracowałem tam ___ dwa lata.(二年間)
  3. Wrócę ___ pięć minut.(五分後に)
  4. Poznałem ją trzy lata ___.(三年前)
  5. Mieszkam tu ___ roku.(一年前から)
  6. Pracuję ___ poniedziałku ___ piątku.(月曜日から金曜日まで)
  7. Dzwonił dwie godziny ___.(二時間前)
  8. Zrobię to ___ dwóch dni.(二日以内に)
答えを見る
  1. na   2. przez(日常会話では省くこともできる)   3. za   4. temu   5. od   6. od … do   7. temu   8. w ciągu

ポイント

  • Za + 対格は今から数えます:za godzinę, za tydzień。W ciągu + 生格は「〜以内に」:w ciągu godziny。
  • Przez + 対格はどのくらい続いたかを表します:przez godzinę, przez cały dzień。Na + 対格はあらかじめ決めた期間です:na tydzień, na rok。
  • Temu は時間の表現の後ろに置きます:dwa lata temu, godzinę temu。
  • Od + 生格は「〜から」で、今も続いていることには単純現在形を使います:Mieszkam tu od dwóch lat.
  • Od … do + 生格は「〜から〜まで」(od poniedziałku do piątku)、do + 生格だけなら「〜まで」です。
  • 数詞の後の名詞は、ふつうの規則に従います:dwie godziny, pięć godzin。